Gorączka reumatyczna to przewlekła dysfunkcja układu odpornościowego, która prowadzi do łagodnych zmian w stawach oraz do ciężkiego, postępującego uszkodzenia serca. Choć przyczyną choroby jest zakażenie paciorkowcowe, to spustoszenie w organizmie powodowane jest nie przez bakterie, a nieprawidłową reakcję na infekcję. Choroba najczęściej dotyka stawy, skórę i tkankę podskórną. Nie zdiagnozowana i nie leczona, powoduje uszkodzenia serca. Gorączka reumatyczna jest najczęstszą na świecie przyczyną nabytych wad serca u dzieci i ludzi młodych.
Dotyczy
Wszystkich grup wiekowych, zwłaszcza dzieci w wieku przedszkolnym.
Wszystkich grup wiekowych, zwłaszcza dzieci w wieku przedszkolnym.
Objawy gorączki reumatycznej
ból, zaczerwienienie, obrzęk i uczucie ciepła w stawach, które charakterystycznie rozprzestrzenia się z jednego stawu na drugi (przemijające bóle stawów). Choroba najczęściej dotyka nadgarstki, łokcie, kolana lub kostki. Zapalenie stawów zwykle ustępuje w 10 do 14 dniach, ale bez leczenia, może przejść w stan zapalny. Charakterystyczne oznaki gorączki reumatycznej to:
- gorączka, zmęczenie, bladość,
- duszność,
- ból brzucha, ból w klatce piersiowej,
- utrata apetytu, ogólne złe samopoczucie
- łagodna wysypka na klatce piersiowej, plecach i brzuchu,
- zatrzymanie wody w organizmie, które powoduje obrzęk nóg i dolnej części pleców,
- małe, bezbolesne grudki pod skórą, w okolicach łokci i kolan,
- szybkie bicie serca, szczególnie podczas leżenia,
- niekontrolowane, mimowolne ruchy ramion i nóg (pląsawica)
Od 1 do 6 tygodni przed wystąpieniem gorączki reumatycznej rozwija się infekcja gardła, spowodowana zakażeniem paciorkowcowym. Choroba jest skutkiem nieprawidłowej reakcji ustroju, tzn. odpowiedzi odpornościowej (immunologicznej) osób predysponowanych do niej genetycznie. W tych przypadkach odpowiedź immunologiczna atakuje nie tylko paciorkowca, ale również niektóre tkanki własnego ustroju.
Czynniki zwiększające ryzyko zachorowania na gorączkę reumatyczną
- historia rodzinna choroby reumatycznej,
- złe odżywianie,
- nawracające zakażenia gardła paciorkowcem,
- niehigieniczne warunki życia
Zapobieganie
Zapobieganie gorączce reumatycznej polega na niezwłocznym rozpoznaniu i leczeniu paciorkowcowego zakażenia gardła antybiotykiem. Pod żadnym pozorem nie należy leczyć dziecka na własną rękę! Infekcję paciorkowcową należy potraktować odpowiednią dawką antybiotyków, przez co najmniej 10 dni, a w niektórych reumatycznych przypadkach należy zastosować długo działające antybiotyki (czasem nawet do 18 roku życia).
Środki diagnostyczne
- obserwacja objawów,
- wywiad oraz badanie lekarskie,
- badania laboratoryjne, takie jak badania krwi,
- badania gardła i serca (EKG),
- badanie Echo 2-D,
- badanie rentgenowskie klatki piersiowej
Możliwe powikłania
Trwałe uszkodzenie zastawek serca (choroba reumatyczna serca), prowadzące do zastoinowej niewydolności serca.
Trwałe uszkodzenie zastawek serca (choroba reumatyczna serca), prowadzące do zastoinowej niewydolności serca.
Leki
Lekarz może przepisać:
- sterydy (leki przeciwzapalne) lub aspirynę, aby zmniejszyć stan zapalny,
- diuretyki dla zwiększania objętości wydalanego moczu,
- antybiotyki do walki z pozostałymi paciorkowcami oraz innymi bakteriami
Przeciwdziałanie
Dziecko powinno leżeć w łóżku do momentu, aż choroba ustąpi. Zazwyczaj wymagane jest leżenie przez okres od 2 do 5 tygodni, ale niektóre przypadki wymagają nawet miesięcy. Nie jest wskazane nawet wstawanie do toalety!
Dieta
Zalecane jest podawanie dziecku płynnych lub lekkostrawnych posiłków we wczesnym stadium choroby, a następnie stopniowe wzbogacanie posiłków prowadzące do normalnej diety o wysokiej zawartości białka, kalorii i witamin.
Skontaktować się z lekarzem, gdy:
Twoje dziecko ma objawy choroby reumatycznej lub gdy w trakcie leczenia występują poniższe objawy:- obrzęk nóg lub pleców,
- duszność i problemy w oddychaniu,
- silne bóle brzucha,
- wymioty lub biegunka,
- gorączka,
- kaszel,
- nowe, niewyjaśnione objawy. Leki w leczeniu mogą powodować skutki uboczne,
- gdy leki mogą powodować skutki uboczne
Choroba ta dzięki odpowiedniemu leczeniu zazwyczaj jest uleczalna. W niektórych przypadkach, gorączka reumatyczna może doprowadzić do uszkodzenia zastawek serca.
Niniejszy tekst ma wyłącznie charakter edukacyjny. W przypadku każdej choroby zawsze należy konsultować się z lekarzem. Redakcja serwisu nie ponosi jakiejkolwiek odpowiedzialności za treść artykułu oraz treść komentarzy.
